Էդգար Ալթունյանի բլոգ

Իոսիֆ Վիսարիոնովիչ Ստալինը (իսկական անունը ՝ zhուգաշվիլի) ծնվել է 1879 թվականի դեկտեմբերի 21 -ին (9) (այլ աղբյուրների համաձայն ՝ 1878 թվականի դեկտեմբերի 18 -ին (6)), Վրաստանի Գորի քաղաքում ՝ կոշկակարի ընտանիքում:
1894 թվականին Գորիի աստվածաբանական դպրոցն ավարտելուց հետո Josephոզեֆը սովորում է Թիֆլիսի հոգևոր ճեմարանում, որտեղից հեռացվում է 1899 թվականին հեղափոխական գործունեության համար: Դրանից մեկ տարի առաջ նա միացավ վրացական «Մեսամե-դասի» սոցիալ-դեմոկրատական ​​կազմակերպությանը, իսկ 1901-ից դարձավ հեղափոխական: Միևնույն ժամանակ, «Ստալին» կուսակցության մականունը ամրագրվեց zhուգաշվիլիի համար (նրա մերձավոր շրջապատի համար նա այլ մականուն ուներ « Կոբա »): 1902-1913 թվականներին Ստալինը ձերբակալվեց և վեց անգամ վտարվեց, և չորս անգամ փախավ: Երբ 1903 թվականին (ՌՍԴԲԿ երկրորդ համագումարում) կուսակցությունը բաժանվեց բոլշևիկների և մենշևիկների, Ստալինը սատարեց բոլշևիկների առաջնորդ Լենինին և նրա հանձնարարությամբ ձեռնամուխ եղավ Կովկասում ստորգետնյա մարքսիստական ​​շրջանակների ցանցի ստեղծմանը: 1906-1907 թվականներին Իոսիֆ Ստալինը մասնակցեց Անդրկովկասում մի շարք օտարման կազմակերպմանը: 1907 թվականին եղել է ՌՍԴԲԿ Բաքվի կոմիտեի ղեկավարներից մեկը: 1912 թվականին դարձել է ՌՍԴԲԿ Կենտկոմի Ռուսաստանի բյուրոյի անդամ: 1917 -ի մարտից նա մասնակցել է Հոկտեմբերյան հեղափոխության նախապատրաստմանն ու իրականացմանը. Նա եղել է ՌՍԴԲԿ (բ) կենտրոնական կոմիտեի քաղբյուրոյի անդամ, զինված ապստամբության ղեկավարության ռազմահեղափոխական կենտրոնի անդամ: . 1917-1922 թվականներին եղել է Ազգությունների գծով ժողովրդական կոմիսար: Քաղաքացիական պատերազմի ընթացքում նա կատարել է ՀԿԿ (բ) կենտրոնական կոմիտեի և խորհրդային կառավարության կարևոր հանձնարարությունները. եղել է Համառուսաստանյան կենտրոնական գործադիր կոմիտեի Աշխատավորների և գյուղացիների պաշտպանության խորհրդի անդամ, եղել է Հանրապետության հեղափոխական ռազմական խորհրդի անդամ, հարավային, արևմտյան և հարավ-արևմտյան հեղափոխական ռազմական խորհրդի անդամ Ճակատներ: Երբ 1922 թվականի ապրիլի 3 -ին RCP (b) կենտրոնական կոմիտեի պլենում ստեղծվեց նոր պաշտոն ՝ Կենտրոնական կոմիտեի գլխավոր քարտուղար: Ստալինը ընտրվեց առաջին գլխավոր քարտուղար: Կուսակցության կառուցվածքում այս պաշտոնը զուտ տեխնիկական բնույթ ուներ: Բայց դրա թաքնված ուժը կայանում էր նրանում, որ գլխավոր քարտուղարն էր նշանակում ստորին կուսակցությունների ղեկավարներին, ինչի շնորհիվ Ստալինը կազմեց անձամբ հավատարիմ մեծամասնություն կուսակցության անդամների միջին օղակներում: Ստալինն այս պաշտոնը զբաղեցրեց մինչև իր կյանքի վերջը (1922 -ից ՝ ՌԿԿ կենտկոմի գլխավոր քարտուղար (բ), 1925 -ի դեկտեմբերից ՝ ՎԿՊ (բ), 1934 -ից ՝ ՎԿԿ կենտկոմի քարտուղար ( բ), 1952 -ից ՝ ԽՄԿԿ): Լենինի մահից հետո Ստալինն իրեն հայտարարեց Լենինի ստեղծագործության և նրա ուսմունքների միակ իրավահաջորդը: Ստալինը հռչակեց «սոցիալիզմը կառուցելու մեկ, առանձին վերցրած երկրում» ընթացքը: Նա իրականացրել է երկրի բռնի ինդուստրացումը և գյուղացիական տնտեսությունների բռնի կոլեկտիվացումը: Արտաքին քաղաքականության մեջ նա հավատարիմ էր «կապիտալիստական ​​շրջապատման» դեմ պայքարի և միջազգային կոմունիստական ​​և աշխատավորական շարժմանը սատարող դասակարգային գծին: 1930-ականների կեսերին Ստալինը կենտրոնացրել էր իր ձեռքում պետական ​​իշխանության ամբողջությունը և, փաստորեն, դարձավ խորհրդային ժողովրդի միանձնյա առաջնորդը: Հին կուսակցության առաջնորդներըՏրոցկին, inինովևը, Կամենևը, Բուխարինը, Ռիկովը և այլք, որոնք հակաստալինյան ընդդիմության մաս էին կազմում, աստիճանաբար հեռացվեցին կուսակցությունից, այնուհետև ֆիզիկապես ոչնչացվեցին որպես« ժողովրդի թշնամիներ »: 1930-ականների երկրորդ կեսին երկրում հաստատվեց ամենախիստ ահաբեկչության ռեժիմը, որն իր գագաթնակետին հասավ 1937-1938 թվականներին: «Enemiesողովրդի թշնամիների» որոնումն ու ոչնչացումը ազդել է ոչ միայն կուսակցական բարձրագույն մարմինների և բանակի, այլև խորհրդային հասարակության լայն շերտերի վրա: ԽՍՀՄ միլիոնավոր քաղաքացիներ անօրինական ճնշումների են ենթարկվել լրտեսության, դիվերսիայի, դիվերսիայի շինծու, չհիմնավորված մեղադրանքներով. ուղարկվել ճամբարներ կամ մահապատժի ենթարկվել NKVD- ի նկուղներում:
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկսվելուց հետո Ստալինը կենտրոնացրեց իր ողջ քաղաքական և ռազմական ուժը ՝ որպես Պաշտպանության պետական ​​կոմիտեի նախագահ (1941 թ. Հունիսի 30-1945 թ. Սեպտեմբերի 4) և ԽՍՀՄ զինված ուժերի գերագույն գլխավոր հրամանատար: Միևնույն ժամանակ, նա ստանձնեց ԽՍՀՄ Պաշտպանության ժողովրդական կոմիսարի պաշտոնը (1941 թ. Հուլիսի 19 – 1946 թ. Մարտի 15 ռազմական գործողությունների համար:
Պատերազմի տարիներին Իոսիֆ Ստալինը ԱՄՆ նախագահ Ռուզվելտի և Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Չերչիլի հետ միասին նախաձեռնեց հակահիտլերյան կոալիցիայի ստեղծումը: Նա ներկայացնում էր ԽՍՀՄ-ը հակահիտլերյան կոալիցիայի մասնակից երկրների հետ բանակցություններում (Թեհրան, 1943, Յալթա, 1945, Պոտսդամ, 1945):
Պատերազմի ավարտից հետո, որի ընթացքում խորհրդային բանակն ազատագրեց Արևելյան և Կենտրոնական Եվրոպայի երկրների մեծ մասը, Ստալինը դարձավ «համաշխարհային սոցիալիստական ​​համակարգ» ստեղծելու գաղափարախոսն ու գործնականը, որը հանդիսանում էր աշխարհի առաջացման հիմնական գործոններից մեկը: «սառը պատերազմ» և ԽՍՀՄ և ԱՄՆ ռազմաքաղաքական առճակատում: …
1945 թվականի հունիսի 27 -ին Ստալինին շնորհվեց Խորհրդային Միության գեներալիսիմոսի կոչում:
1946 թվականի մարտի 19 -ին, խորհրդային կառավարման ապարատի վերակազմավորման ընթացքում, Ստալինը նշանակվեց ԽՍՀՄ Նախարարների խորհրդի նախագահ և ԽՍՀՄ զինված ուժերի նախարար:
Պատերազմից հետո նա զբաղվում էր պատերազմով ավերված երկրի ազգային տնտեսության վերականգնմամբ ՝ ուշադրություն դարձնելով Խորհրդային Միության պաշտպանունակության բարձրացմանը և բանակի ու նավատորմի տեխնիկական վերազինմանը: Նա խորհրդային «ատոմային նախագծի» իրականացման հիմնական նախաձեռնողներից մեկն էր, որը նպաստեց ԽՍՀՄ -ի փոխակերպմանը երկու «գերտերություններից» մեկի:
(Ռազմական հանրագիտարան. Գլխավոր խմբագրական հանձնաժողովի նախագահ Ս.Բ. Իվանով. Ռազմական հրատարակչություն: Մոսկվա: 2004 թ. 8 հատորներում: ISBN 5 203 01875 – 8)
Իոսիֆ Ստալինը մահացել է 1953 թվականի մարտի 5 -ին (պաշտոնական վարկածով ՝ ուղեղի լայնածավալ արյունահոսությունից): Նրա մարմնով սարկոֆագը տեղադրվել է Լենինի սարկոֆագի կողքին գտնվող դամբարանում:
ԽՄԿԿ XX (1956) և XXII (1961) համագումարները կտրուկ քննադատության ենթարկեցին այսպես կոչված անձի պաշտամունքը և Ստալինի գործունեությունը: ԽՄԿԿ XXII համագումարի որոշմամբ (իրականում Նիկիտա Խրուշչովի նախաձեռնությամբ), 1961 թվականի հոկտեմբերի 31 -ին, Ստալինի մարմինը վերաթաղվեց Կրեմլի պատի դամբարանի ետևում:

«Девочка моя!
Сейчас ночь. Рождественская ночь. Все вооруженные воины моей маленькой крепости уснули. Спят твой брат, твоя сестра. Даже твоя мать уже спит. Я чуть не разбудил уснувших птенцов, добираясь до этой полуосвещенной комнаты. Как далеко ты от меня! Но пусть я ослепну, если твой образ не стоит всегда перед моими глазами. Твой портрет – здесь на столе, и здесь, возле моего сердца. А где ты? Там, в сказочном Париже, танцуешь на величественной театральной сцене на Елисейских полях. Я хорошо знаю это, и все же мне кажется, что в ночной тишине я слышу твои шаги, вижу твои глаза, которые блестят, словно звезды на зимнем небе.

Я слышу, что ты исполняешь в этом праздничном и светлом спектакле роль персидской красавицы, плененной татарским ханом. Будь красавицей и танцуй! Будь звездой и сияй! Но если восторги и благодарность публики тебя опьянят, если аромат преподнесенных цветов закружит тебе голову, то сядь в уголочек и прочитай мое письмо, прислушайся к голосу своего сердца. Я твой отец, Джеральдина! Я Чарли, Чарли Чаплин! Знаешь ли ты, сколько ночей я просиживал у твоей кроватки, когда ты была совсем малышкой, рассказывая тебе сказки о спящей красавице, о недремлющем драконе? А когда сон смежал мои старческие глаза, я насмехался над ним и говорил: “Уходи! Мой сон – это мечты моей дочки!”

Я видел твои мечты, Джеральдина, видел твое будущее, твой сегодняшний день. Я видел девушку, танцующую на сцене, фею, скользящую по небу. Слышал, как публике говорили: “Видите эту девушку? Она дочь старого шута. Помните, его звали Чарли?” Да, я Чарли! Я старый шут! Сегодня твой черед. Танцуй! Я танцевал в широких рваных штанах, а ты танцуешь в шелковом наряде принцессы. Эти танцы и гром аплодисментов порой будут возносить тебя на небеса. Лети! Лети туда! Но спускайся и на землю! Ты должна видеть жизнь людей, жизнь тех уличных танцовщиков, которые пляшут, дрожа от холода и голода. Я был таким, как они, Джеральдина. В те ночи, в те волшебные ночи, когда ты засыпала, убаюканная моими сказками, я бодрствовал.

Я смотрел на твое личико, слушал удары твоего сердечка и спрашивал себя: “Чарли, неужели этот котенок когда-нибудь узнает тебя?” Ты не знаешь меня, Джеральдина. Множество сказок рассказывал я тебе в те далекие ночи, но свою сказку – никогда. А она тоже интересна. Это сказка про голодного шута, который пел и танцевал в бедных кварталах Лондона, а потом собирал милостыню. Вот она, моя сказка! Я познал, что такое голод, что такое не иметь крыши над головой. Больше того, я испытал унизительную боль скитальца-шута, в груди которого бушевал целый океан гордости, и эту гордость больно ранили бросаемые монеты. И все же я жив, так что оставим это.

Лучше поговорим о тебе. После твоего имени – Джеральдина – следует моя фамилия – Чаплин. С этой фамилией более сорока лет я смешил людей на земле. Но плакал я больше, нежели они смеялись. Джеральдина, в мире, в котором ты живешь, существуют не одни только танцы и музыка! В полночь, когда ты выходишь из огромного зала, ты можешь забыть богатых поклонников, но не забывай спросить у шофера такси, который повезет тебя домой, о его жене. И если она беременна, если у них нет денег на пеленки для будущего ребенка, положи деньги ему в карман. Я распорядился, чтобы в банке оплачивали эти твои расходы. Но всем другим плати строго по счету. Время от времени езди в метро или на автобусе, ходи пешком и осматривай город.

Приглядывайся к людям! Смотри на вдов и сирот! И хотя бы один раз в день говори себе: “Я такая же, как они”. Да, ты одна из них, девочка! Более того. Искусство, прежде чем дать человеку крылья, чтобы он мог взлететь ввысь, обычно ломает ему ноги. И если наступит день, когда ты почувствуешь себя выше публики, сразу же бросай сцену.

На первом же такси поезжай в окрестности Парижа. Я знаю их очень хорошо! Там ты увидишь много танцовщиц вроде тебя, даже красивее, грациознее, с большей гордостью. Ослепительного света прожекторов твоего театра там не будет и в помине. Прожектор для них – Луна.

Вглядись хорошенько, вглядись! Не танцуют ли они лучше тебя? Признайся, моя девочка! Всегда найдется такой, кто танцует лучше тебя, кто играет лучше тебя! И помни: в семье Чарли не было такого грубияна, который обругал бы извозчика или надсмеялся над нищим, сидящим на берегу Сены. Я умру, но ты будешь жить. Я хочу, чтобы ты никогда не знала бедности. С этим письмом посылаю тебе чековую книжку, чтобы ты могла тратить сколько пожелаешь. Но когда истратишь два франка, не забудь напомнить себе, что третья монета – не твоя. Она должна принадлежать незнакомому человеку, который в ней нуждается. А такого ты легко сможешь найти. Стоит только захотеть увидеть этих незнакомых бедняков, и ты встретишь их повсюду. Я говорю с тобой о деньгах, ибо познал их дьявольскую силу. Я немало провел времени в цирке. И всегда очень волновался за канатоходцев.

Но должен сказать тебе, что люди чаще падают на твердой земле, чем канатоходцы с ненадежного каната. Может быть, в один из званых вечеров тебя ослепит блеск какого-нибудь бриллианта. В этот же момент он станет для тебя опасным канатом, и падение для тебя неминуемо. Может быть, в один прекрасный день тебя пленит прекрасное лицо какого-нибудь принца. В этот же день ты станешь неопытным канатоходцем, а неопытные падают всегда. Не продавай своего сердца за золото и драгоценности. Знай, что самый огромный бриллиант – это солнце. К счастью, оно сверкает для всех. А когда придет время, и ты полюбишь, то люби этого человека всем сердцем. Я сказал твоей матери, чтобы она написала тебе об этом. Она понимает в любви больше меня, и ей лучше самой поговорить с тобой об этом. Работа у тебя трудная, я это знаю.

Твое тело прикрыто лишь куском шелка. Ради искусства можно появиться на сцене и обнаженным, но вернуться оттуда надо не только одетым, но и более чистым. Я стар, и может быть, мои слова звучат смешно. Но, по-моему, твое обнаженное тело должно принадлежать тому, кто полюбит твою обнаженную душу. Не страшно, если твое мнение по этому вопросу десятилетней давности, то есть принадлежит уходящему времени. Не бойся, эти десять лет не состарят тебя. Но как бы то ни было, я хочу, чтобы ты была последним человеком из тех, кто станет подданным острова голых. Я знаю, что отцы и дети ведут между собой вечный поединок. Воюй со мной, с моими мыслями, моя девочка! Я не люблю покорных детей. И пока из моих глаз не потекли слезы на это письмо, я хочу верить, что сегодняшняя рождественская ночь – ночь чудес.

Мне хочется, чтобы произошло чудо, и ты действительно все поняла, что я хотел тебе сказать. Чарли уже постарел, Джеральдина. Рано или поздно вместо белого платья для сцены тебе придется надеть траур, чтобы прийти к моей могиле. Сейчас я не хочу расстраивать тебя. Только время от времени всматривайся в зеркало – там ты увидишь мои черты. В твоих жилах течет моя кровь. Даже тогда, когда кровь в моих жилах остынет, я хочу, чтобы ты не забыла своего отца Чарли. Я не был ангелом, но всегда стремился быть человеком. Постарайся и ты.

Целую тебя.

ՉԱՐԼԻ ՉԱՊԼԻՆԻ ՆԱՄԱԿԸ ԴՍՏԵՐԸ

Դուստր իմ, հիմա գիշեր է: Սուրբ ծննդյան գիշեր է: Իմ փոքրիկ ամրոցի բոլոր անզեն պահապանները քնել են: Քնած են և եղբայրդ, և քույրդ: Նույնիսկ մայրդ արդեն քնել է: Ես քիչ մնաց արթնացնեի այդ նիրհող թռչնակներին, մինչ կհասնեի իմ այս աղոտ լուսավորված սենյակը: Ինչքան հեռու եմ քեզանից, բայց թող կուրանան աչքերս, թե քո պատկերը թեկուզ մի ակնթարթ հեռանում է աչքիս առաջից: Նա այստեղ է` իմ սեղանին, այստեղ` սրտիս մեջ: Այդտեղ` հեքիաթային Փարիզում, դու պարում ես փառահեղ թատրոնի բեմահարթակի վրա… Գեղեցկուհի եղիր և պարիր, աստղ եղիր ու փայլիր, բայց եթե հանդիսատեսի ցնծությունն ու շնորհակալության խոսքերն արբեցնեն քեզ, եթե գլուխդ պտույտ գա քեզ ընծայված ծաղիկների բույրից, ապա քաշվիր մի անկյուն և կարդա իմ նամակը, ունկնդիր եղիր հորդ ձայնին:

Գիտե՞ս, թե քանի գիշեր եմ անցկացրել քո մահճակալի մոտ, երբ դու փոքր էիր, քեզ հեքիաթներ էի պատմում և քնած քեղեցկուհու, և մշտարթուն վիշապի մասին: Ես տեսնում էի քո երազանքները, Ջերալդինա, տեսնում էի քո ապագան, քո այսօրը, ես տեսնում էի բեմահարթակի վրա խաղացող մի աղջկա, երկնքում ճախրող մի փերու:

…Պարիր… Այդ պարերն ու ծափահարությունների որոտը քեզ երկինք կհանեն: Բարձրացիր այնտեղ, աղջիկս, բայց և վերադարձիր երկիր. դու պետք է տեսնես` ինչպես են ապրում մարդիկ, ինչպես են ապրում այն ծայրամասերի փողոցի պարուհիները. նրանք պարում են ցրտից ու սովից դողալով: Ես այնպիսին եմ եղել, ինչպիսին նրանք են, Ջերալդինա… Ես շատ հեքիաթներ եմ պատմել քեզ այն երկար գիշերներին, բայց իմը` իմ հեքիաթը, չեմ պատմել: Իսկ դա նույնիսկ հետաքրքիր է: Հեքիաթ քաղցած ծաղրածուի մասին, որ պարում ու երգում էր Լոնդոնի աղքատ թաղամասերում, իսկ ապա… ողորմություն հայցում…

Ահա նա` իմ հեքիաթը: Ես գիտեմ ինչ բան է սովը. ինչ է անօթևան լինելը: Դեռ ավելին, ես ճաշակել եմ ստորացնող մորմոքը այն թափառական ծաղրածուի, որի կրծքի տակ փոթորիկ էր, հպարտության մի ամբողջ օվկիանոս, և այդ հպարտությունը մեռցնում էին նետած դրամները…

Ավելի լավ է խոսենք քո մասին:

Քո անվանը, Ջերալդինա, հետևում է իմը` Չապլին: Այդ անունով ես ավելի քան քառասուն տարի ծիծաղեցրել եմ մարդկանց: Բայց ես ավելի լաց եմ եղել, քան նրանք ծիծաղել են: Ջերալդինա, այն աշխարհում, որտեղ ապրում ես դու, միայն պարերն ու երաժշտությունը չէ, որ գոյություն ունեն… Կեսգիշերին, երբ դուրս ես գալիս մեծ դահլիճից, կարող ես մոռանալ քո հարուստ երկրպագուներին, բայց մի մոռացիր այն տաքսու վարորդին, որը քեզ տուն է տանում, հարցրու նրա կնոջ մասին… Եվ եթե նրանք փող չունեն երեխայի համար շապիկներ գնելու, փող դիր նրա ձեռքը: Ես կարգադրել եմ, որպեսզի բանկում վճարեն քո այդօրինակ ծախսերը…

Ժամանակ առ ժամանակ օգտվիր մետրոյից, կամ շրջիր ավտոբուսով և ավելի հաճախ քայլիր, դիտիր քաղաքը: Զննիր մարդկանց, նայիր այրիներին և որբերին, և գոնե օրը մեկ անգամ ասա ինքդ քեզ. «Ես այնպիսին եմ, ինչպիսին նրանք են»: Այո, դու հենց այնպիսին ես, ինչպիսին նրանք են, դստրիկս: Եվ նույնիսկ ավելի պակաս: Արվեստը նախքան մարդուն թևեր տալը, որպեսզի նա կարողանա ճախրել ամպերից վեր, սովորաբար կոտրում է նրա ոտքերը: Եվ եթե գա այդ պահը, երբ դու քեզ վեր զգաս հասարակությունից, անմիջապես թող բեմը: Նստիր առաջին իսկ պատահած տաքսին և գնա Փարիզի արվարձանները:

Դրանք ինձ շատ լավ ծանոթ են: Դու այնտեղ կտեսնես շատ պարուհիների, այնպիսիններին, ինչպիսին դու ես, նույնիսկ ավելի գեղեցիկների, ավելի նազելիների, ավելի հպարտների, քան դու ես: Քո թատրոնի լուսարձակների կուրացուցիչ լույսերն այնտեղ չկան: Նրանց լուսարձակը լուսինն է:

Նայիր, ուշադիր նայիր: Չի՞ թվում քեզ արդյոք, որ նրանք քեզանից լավ են պարում: Խոստովանիր, աղջիկս: Միշտ էլ կգտնվի մեկը, որ քեզնից լավ կպարի և քեզնից լավ կխաղա: Եվ հիշիր, Չապլինի ընտանիքում չի եղել այնքան անտաշ մեկը, որ հայհոյեր կառապանին կամ ծաղրեր Սենայի ափին նստած աղքատին:

…Այս նամակի հետ քեզ ուղարկում եմ չլրացված դրամական չեկ, որպեսզի դու կարողանաս ծախսել այնքան, որքան ցանկանում ես: Բայց, երբ ծախսես երկու ֆրանկ, մի մոռանա հիշեցնել քեզ, որ երրորդը քոնը չէ և պետք է պատկանի այն անծանոթին, որն ունի դրա կարիքը: Իսկ դու կգտնես այդպիսի մեկին: Ես խոսում եմ փողի մասին, որովհետև գիտեմ նրա դիվային ուժը: Գիտե՞ս՝ ես շատ ժամանակ եմ անցկացրել կրկեսում և միշտ երկյուղ եմ զգացել լարախաղացների համար: Բայց պետք է քեզ, աղջիկս, ասեմ մի ճշմարտություն: Մարդիկ գետնի վրա ավելի անհաստատ են, քան լարախաղացները` երերուն լարի վրա: Գուցե կարող է պատահել` այս գիշեր քեզ կուրացնի մի թանկագին ադամանդի փայլը. Հենց դա էլ կլինի քո անհուսալի պարանը, և քո անկումն անխուսափելի է:

…Ուզում եմ հավատալ, որ ծննդյան այս գիշերը հրաշալիքների գիշեր է: Ես կցանկանայի, որ հրաշք կատարվեր, որ դու իսկապես հասկանայիր այն բոլորը, ինչ ցանկացա ասել քեզ:

…Ես հրեշտակ չեմ եղել, բայց որքան կարողացել եմ, ձգտել եմ մարդ լինել:

Փորձիր և դու:

Համբուրում եմ քեզ:

Կոնդը եղել է Երեւանի ոչ միայն ամենահին, այլեւ հայաբնակ թաղամասերից մեկը: Մենք մեր ճամբարային խմբով այցելելու ենք Կոնդ ծանոթանալու քաղաքի պատմական այդ հատվածին:

Պատմական շերտ չի նշանակում շենքերը, որոնք անխաթար մնացել են այն ժամանակվանից: Դա շենքերի տեղակայված դիրքն է, դրանց դիրքից ելնելով՝ փողոցների կառուցվածքը, այն, ինչ որ քաղաքաշինարարներն անվանում են քաղաքային հյուսվածք: Ողջ Կոնդի կառուցվածքը գրեթե անփոփոխ հասել է մեզ 18-րդ դարից:

Կոնդ թաղամասը, որ ձեւավորվել է առանց ճարտարապետական նախագծերի, ժամանակի ընթացքում եւ գրեթե առանց փոփոխվելու հասել է մեզ:

Կոնդը Երեւանի պատմական կորիզն է: Նեղլիկ փողոցները, ցածր առաստաղով տները, հին դարպասները եւ փոքրիկ այգիները պահպանել են հին Երեւանի ողջ կոլորիտը:

Ս. Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցին չնայած ավերվել է 1679 թվականին, բայց վերականգնվել է 1710-ին ժամանակի մեծահարուստ Մելիք Աղամալյանի կողմից:




Կոնդում գտնվում է նաև հին պարսկական մզկիթը , որի գմբեթը 1988 թվականի երկրաշարժի ժամանակ է քանդվել, իսկ կանգուն մնացած մասում այժմ մարդիկ են բնակվում: Մզկիթը բնակարան դարձրած կոնդեցիներից մեկը ասում է, որ ապրում է այդտեղ 1944 թվականից: Պահպանել էր մզկիթի մի մասի նախնական կառուցվածքը, ճիշտ է` արդեն սենյակի տեսքով:

Ձեր ցանկությամբ ներկայացրեք որևէ բնական աղետ:

Երկրաշարժը, ստորգետնյա ցնցում, որ տեղի է ունենում երկրակեղևի որոշակի զանգվածում կուտակված էներգիայի կտրուկ լիցքաթափման արդյունքում։

Երկրաշարժերը հաճախ դիտվել են որպես զայրացած Աստծո պատիժ՝ ի պատասխան մարդկանց մեղքերի։ Առաջին անգամ երկրաշարժերի բացատրությունը երկրի ընդերքում որոնելու վարկածն արտահայտել է հին հույն փիլիսոփա Արիստոտելը։ Նա համարում էր, որ Երկրի վրա առաջացող քամիները ճեղքերի և քարանձավների միջոցով մտնելով Երկրի ընդերք, այնտեղ առկա կրակի պատճառով ուժեղանում են և սկսում ճանապարհ որոնել դեպի Երկրի մակերևույթ, հենց դրա ժամանակ էլ տեղի են ունենում երկրաշարժերը։ Այս վարկածը թեև իր մեջ չի պարունակում ոչ մի լուրջ գիտական բացատրություն, սակայն երկար ժամանակ ընդունվել է որպես երկրաշարժերի առաջացման հիմնական վարկած։ Դրա շնորհիվ մինչև այժմ էլ մնացել է «սեյսմավտանգ եղանակ» հասկացությունը։

Երկրաշարժերը ըստ առաջացման բնույթի կարելի է դասակարգել երկու խմբերի.

Բնական երկրաշարժեր
Տեխնածին երկրաշարժեր
Բնական երկրաշարժերը կապված են տարբեր պրոցեսների հետ։ Հայտնի են տեկտոնական շարժումներով պայմանավորված երկրաշարժեր, հրաբուխների հետ կապված երկրաշարժեր, երկրակեղևում կորստային խոռոչների փլուզման հետևանքով առաջացող երկրաշարժեր և այլն։

Տեխնածին երկրաշարժեր ասելով պետք է հասկանալ այնպիսի երկրաշարժ, որը կապված է մարդկային գործունեության հետ։ Օրինակ ռազմական կամ արդյունաբերական պայթյունների հետևանքով առաջացող ցնցումները կարող են «տրրիգեր» (շարժիչ ուժ) հանդիսանալ ուժեղ երկրաշարժի համար։ Կամ օրինակ մեծ ջրամբարի կառուցումը կարող է հանգեցնել տվյալ տարածքում սեյսմիկ ակտիվության բարձրացման։

Նշված բոլոր տիպի երկրաշարժերից Հայաստանի տարածքում առավել ուժեղ և առավել տարածված են տեկտոնական երկրաշարժերը։

Երկրաշարժերը ըստ կանխատեսելիության կարելի է բաժանել նույնպես երկու խմբի.

Կանխատեսելի երկրաշարժեր
Անկանխատեսելի երկրաշարժեր
Ընդհանրապես երկրաշարժերի կանխատեսում ասելով պետք է նկատի ունենալ նրա տեղի, ուժգնության և ժամանակի հավանականային բնութագրերը։ Կանխատեսելի համարվում են այն երկրաշարժերը, որոնք իրենց «ստեղծման» փուլում թույլ են տալիս գրանցել տարատեսակ նախանշաններ։ Երկրաշարժերի նախանշաններից են համարվում՝ ստորգետնյա ջրերի մակարդակի փոփոխությունները, երկրամագնիսական դաշտի փոփոխությունները, ռադոն գազի անոմալ փոփոխությունները և այլն։ Անկանխատեսելի են համարվում առանց որևէ նախանշանների գրանցվող երկրաշարժերը։

Նշեք տվյալ աղետի առաջացման պատճառները, բացահայտելով մարդկային գործոնի դերը, հնրարվորության դեպքում բերելով օրինակներ:

18–րդ դարի սկզբին անգլիացի գիտնական Ջոն Միտչելը եկավ այն եզրակացության, որ Երկրի ցնցումները երկրաշարժի ժամանակ տեղի են ունենում առաձգական ալիքների շարժման արդյունքում։ Ներկայումս առավել ընդունված տեսակետներից մեկի համաձայն երկրաշարժերը տեղի են ունենում այն դեպքում, երբ երկրակեղևի լեռնային ապարների որոշակի զանգվածում առաձգական լարումներն ու դեֆորմացիաները գերազանցում են այդ ապարների կարծրությանը։ Երկրաշարժը հաջորդում է լեռնային ապարների փոխադարձ սահքին։ Սկզբում դա արգելակվում է շփման ուժի միջոցով, որի հետևանքով, կուտակվում են բնահողերի առաձգական լարումներ։ Երբ լարումը հասնում է շփման ուժից մեծ կրիտիկական արժեքի, տեղի է ունենում բնահողերի կտրուկ խզվածք՝ նրանց տեղաշարժով։ Կուտակված էներգիան ազատվում է, առաջացնելով երկրի մակերևույթի ալիքային տատանումներ՝ երկրաշարժ։ Երկրաշարժից առաջացած սեյսմիկ ալիքները տարածվում են ձայնային ալիքների նման։ Հեռավորությունից կախված, ալիքների ուժգնությունը նվազում է։ Ալիքների առաջացման կետին ասում են երկրաշարժի օջախ կամ հիպոկենտրոն, իսկ երկրի մակերևույթի նրա վերևի կետին՝ էպիկենտրոն։ Սեյսմիկ ալիքների տարածման արագությունը կարող է հասնել մինչև 8 կմ/վրկ։

Ի՞նչ ազդեցություն ունի աղետը բնական միջավայրի վրա:

Երկրաշարժի մագնիտուդը երկրաշարժի ժամանակ սեյսմիկ ալիքների տեսքով անջատվող էներգիան բնութագրող մեծությունն է։
Մագնիտուդի սանդղակը 1935 թ. առաջարկել է ամերիկացի գիտնական Չարլզ Ռիխտերը և հաճախ ասում են նաև՝ Ռիխտերի սանդղակ։
Պարունակում է 1-ից մինչև 9 պայմանական միավոր՝ մագնիտուդ, որոնք հաշվվում են սեյսմոգրաֆի արձանագրած տատանումներով։
Այս սանդղակը հաճախ շփոթում են երկրաշարժի ինտենսիվության 12 բալանի համակարգի հետ, որը հիմնված է ստորերկրյա ցնցումների արտաքին դրսևորումների՝ մարդկանց, առարկաների, կառույցների, բնության օբյեկտների վրա ունեցած ազդեցությունների վրա։ Երկրաշարժը պատահելուց հետո սկզբից հայտնի է դառնում սեյսմագրերով որոշվող մագնիտուդը, այլ ոչ թե ինտենսիվությունը, որը պարզ է դառնում որոշ ժամանակ հետո՝ հետևանքների մասին տեղեկությունները հավաքելուց հետո միայն։

Ի՞նչպես կարելի է պայքարել այդ աղետի դեմ:

Երկրաշարժավտանգ երկրներում բազմաթիվ զոհերի պատճառը տարրական վարքականոնների չիմացությունն է։ Ահա տարբեր երկրների և Հայաստանի փորձի հիման վրա մշակված վարքականոնները.

Բնակարաններում չկատարել շենքի սեյսմակայունությունը նվազեցնող ապօրինի ձևափոխություններ,
Շենքերի մուտքերը, աստիճանահարթակները, միջանցքներն ու պահեստային ելքերն ազատել մեծածավալ առարկաներից,
Կահույքն ամրացնել պատերին, ծանր իրերը, դյուրավառ և թունավոր նյութերով լի անոթները տեղադրել ապահով տեղերում, մահճակալները տեղադրել պատուհաններից և հայելիներից հեռու, նրանց վերևում չկախել ծանր առարկաներ,
Նախապես որոշել տան կամ աշխատատեղի ամենաանվտանգ տեղերը (շենքի միջին մասի հիմնական պատերը, հիմնական պատերի անկյունները, դրանց վրա դռան բացվածքները, հենասյուները և այլն), որտեղ կարելի է պատսպարվել մինչ ցնցումների ավարտը,
Վաղօրոք որոշել շենքից դուրս գալու առավել կարճ և անվտանգ ուղին։

customs documentation image
**SME Brexit Support Funding is now available to cover the cost of this course. Find out more**

Overview
The UK completed its departure from the EU on 31 December 2020, marking the end of the transition period as the UK left the EU’s single market and customs union.

Businesses will now need to complete customs declarations to trade with the EU, as well as non-EU markets around the world.

Our one-day Customs Procedures & Documentation training course covers everything you will need to know complete these declarations and other documentation.

The training course offers a very detailed and comprehensive look at the information that is required to be submitted to customs. It also looks at the differences between the information required for EU and non-EU trade.

When it comes to customs documentation it is vitally important that importers and exporters understand the information submitted, as they are ultimately liable for it, even if hiring a third party.

Delays, fines and inspections are things that no company wants to endure, hence this course will equip attendees with the information needed to successfully comply with customs rules. It will also support delegates ensure they are ready if an audit from HMRC is required.

The course is also ideal for anyone who is getting to grips with new requirements for continuing trade with the EU now that the transition period has finished.



Learning outcomes

The course will cover:
An understanding of the role of HMRC

An understanding of UK customs procedures

Explanation of an EORI number

Explanation of what free circulation is

Explanation of the SAD C88

– Key information for both import and export entries

The change from CHIEF to CDS

UK Tariff – product classification using tariff/commodity codes

Explanation of Customs Procedure Codes (CPC) and what they do

Explanation of key import and export documentation

– What documents can be used as proof of export from the UK

Certificates of Origin

– Non-Preference

– Preference

Compliance with Rules of Origin

Commercial invoices

Generalised System of Preferences (GSP)

WTO methods of valuation for import

AEO – benefits of being an Authorised Economic Operator

Understand customs relief schemes available to imports and exporters

Use of customs notices


Who should attend
This course is suitable for both people who are new to international business and experienced companies who may want to refresh their knowledge.

The departments within a business that this course would apply to are:

Export administration
Shipping
Export sales administration
Logistics
Distribution
“This one-day course provided me with such a broad understanding of Custom procedures and documentation. The trainer was very knowledgeable and ensured the course was very interactive, while encouraging us to ask as many questions as possible. It was very worthwhile.”

Angela Clark, Sales Support Manager at Unicomp

Not sure this is the right course for you? Complete our Training Needs Analysis form and we will contact you with further recommendations.



The presenter
The Institute’s training courses are delivered by our pool of experienced, accredited & specialised trainers Read more


Price
Member price – £499 + VAT

Non-member price – £599 + VAT

This course now comes with access to our technical helpline for 2 questions within 6 months of the course date



Continuing Professional Development (CPD)
This course is CPD certified – 10 points



IOE&IT digital badges
We have partnered with Credly to provide you with a digital certificate indicating your course attendance and the skills you earn.

Click here for more information



Before booking please make sure you read our training course terms and conditions. Booking a place on one of our training courses implies acceptance of these terms

Նպատակ՝ Ծանոթանալ ՀՀ քաղաքացիության կարգերին։

Խնդիր՝ Ուսումնասիրել ՀՀ քաղաքացիությանը վերաբերող դրույթները

Ընթացք՝

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության ձեռքբերման և դադարեցման կարգը սահմանվում է սույն օրենքով: Անձը Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը կորցնում է քաղաքացիության դադարեցման հետևանքով:

Յուրաքանչյուր անձ, օրենքով սահմանված կարգով, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ձեռք բերելու իրավունք ունի: Ազգությամբ հայերը Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն են ձեռք բերում պարզեցված կարգով:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացին չի կարող զրկվել Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունից կամ այն փոխելու իրավունքից:i

Քաղաքացիությունը փոխելը կարգավորում է սույն օրենքով և Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունից հրաժարվելը կամ այլ պետության քաղաքացիություն ընդունելն ինքնին չի հանգեցնում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը կորցնելուն:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության մասին օրենսդրությունը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության մասին օրենսդրությունը բաղկացած է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությունից, Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերից, սույն օրենքից և Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրական այլ ակտերից:

Եթե վավերացված Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով սահմանված են այլ նորմեր, քան նախատեսված են սույն օրենքով, ապա կիրառվում են միջազգային պայմանագրի նորմերը:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը հաստատող փաստաթղթերը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը հաստատող փաստաթղթերն են` Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացու նույնականացման քարտը և անձնագիրը, իսկ մինչև 16 տարին լրանալը Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը հաստատող փաստաթուղթ կարող է չպահանջվել, եթե ներկայացվել են ծննդյան վկայականը և ծնողների` Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը հաստատող փաստաթղթերը:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացուն այլ պետությանը հանձնելու անթույլատրելիությունը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացուն չի կարելի հանձնել օտարերկրյա պետությանը, բացառությամբ Հայաստանի Հանրապետության վավերացրած միջազգային պայմանագրերով նախատեսված դեպքերի:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության պահպանումը
Հայաստանի Հանրապետությունից դուրս բնակվելը ինքնին չի հանգեցնում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության դադարեցմանը:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացու ամուսնությունն օտարերկրյա քաղաքացու հետ ինքնին քաղաքացիության փոփոխման չի հանգեցնում:

Ամուսիններից մեկի քաղաքացիության փոխելը ինքինին չի հանգեցնում մյուս ամուսնու քաղաքացիության փոփոխմանը:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիների պաշտպանությունը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիները Հանրապետությունից դուրս օգտվում են Հայաստանի Հանրապետության պաշտպանությունից և հովանավորությունից:

Հայաստանի Հանրապետությունը նրա դիվանագիտական և հյուպատոսական ներկայացուցչությունները և դրանց պաշտոնատար անձինք պարտավոր են պաշտպանել այլ պետություններում գտնվող Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիների իրավունքները, ինչպես նաև` միջոցներ ձեռնարկել նրանց խախտված իրավունքները վերականգնելու համար` այդ պետությունների օրենսդրությանը և միջազգային պայմանագրերին համապատասխան:

Օտարերկրյա քաղաքացիները և քաղաքացիություն չունեցող անձինք
Օտարերկրյա քաղաքացի է համարվում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն չունեցող այն անձը, որն ունի այլ պետության քաղաքացիություն:

Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվող Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն չունեցող անձը, որն այլ պետության քաղաքացիություն ունենալու ապացույց չունի, համարվում է քաղաքացիություն չունեցող անձ:

Հայաստանի Հանրապետությունը խրախուսում է Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվող քաղաքացիություն չունեցող անձանց կողմից Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ձեռք բերելը և չի խոչնդոտում նրանց կողմից այլ պետության քաղաքացիություն ձեռք բերելուն:

Օտարերկրյա քաղաքացիների և քաղաքացիություն չունեցող անձանց իրավական վիճակը Հայաստանի Հանրապետությունում կարգավորվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ և Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով:

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՔԱՂԱՔԱՑԻՈՒԹՅԱՆ ՁԵՌՔԲԵՐՈՒՄԸ

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության ձեռքբերման հիմքերը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ձեռք է բերվում`

1) քաղաքացիության ճանաչմամբ.

2) ծննդով.

3) քաղաքացիություն ստանալու միջոցով.

4) քաղաքացիությունը վերականգնելու միջոցով.

5) քաղաքացիության խմբային ձեռքբերման միջոցով.

6) Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով նախատեսված հիմքերով.

7) սույն օրենքով նախատեսված այլ հիմքերով:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության ճանաչումը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիներ են ճանաչվում`i

1) Հայաստանի Հանրապետությունում մշտապես բնակվող նախկին ՀԽՍՀ քաղաքացիները, ովքեր մինչև Սահմանադրության ուժի մեջ մտնելը ձեռք չեն բերել այլ պետության քաղաքացիություն կամ հրաժարվել են դրանից` սույն օրենքի ուժի մեջ մտնելու օրվանից մեկ տարվա ընթացքում.

2) Հայաստանի Հանրապետությունում մշտապես բնակվող քաղաքացիություն չունեցող ազգությամբ հայերը կամ Հայաստանի Հանրապետությունում մշտապես բնակվող օտարերկրյա քաղաքացի չհանդիսացող նախկին ԽՍՀՄ այլ հանրապետությունների քաղաքացիները, ովքեր մինչև 2019 թվականի դեկտեմբերի 31-ը դիմում են Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ձեռք բերելու համար.

3) Հայաստանի Հանրապետությունից դուրս բնակվող ազգությամբ հայ նախկին ՀԽՍՀ այն քաղաքացիները, ովքեր ձեռք չեն բերել այլ պետության քաղաքացիություն: Սույն կետի հիմքով անձը ձեռք է բերում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն, եթե օրենքով սահմանված կարգով դիմել և ստացել է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը հաստատող փաստաթուղթ: Այս դեպքում անձը ճանաչվում է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի` Հայաստանի Հանրապետության 1995 թվականի նոյեմբերի 6-ի ՀՕ-16 օրենքի ուժի մեջ մտնելու պահից:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիներից ծնված երեխայի քաղաքացիությունը
Երեխան, ում ծնողները նրա ծնվելու պահին Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիներ են, անկախ ծնվելու վայրից, ձեռք է բերում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն:

Երեխան, ում ծնողներից մեկը նրա ծնվելու պահին Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի է, իսկ մյուսն անհայտ է կամ քաղաքացիություն չունեցող անձ, ձեռք է բերում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն:

Այն դեպքում, երբ ծնողներից մեկը երեխայի ծնվելու պահին Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի է, իսկ մյուսը` օտարերկրյա քաղաքացի, երեխան, անկախ այլ պետության քաղաքացիություն ունենալու հանգամանքից, իրավունք ունի ձեռք բերելու Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն` ծնողների գրավոր համաձայնությամբ:

Համաձայնության բացակայության դեպքում երեխան ձեռք է բերում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն`

1) եթե նա ծնվել է Հայաստանի Հանրապետությունում կամ,

2) եթե Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ձեռք չբերելու դեպքում դառնում է քաղաքացիություն չունեցող անձ, կամ

3) եթե բնակվում է Հայաստանի Հանրապետությունում, և առկա է ծնողներից մեկի համաձայնությունը:

Քաղաքացիություն չունեցող անձանց երեխայի քաղաքացիությունը
1. Հայաստանի Հանրապետությունում ծնված երեխան ձեռք է բերում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն, եթե`

1) ծնողները քաղաքացիություն չունեցող անձինք են.

2) ծնողների քաղաքացիությունն անհայտ է.

3) ծնողներն այլ երկրի (երկրների) քաղաքացիներ են, սակայն չեն կարող իրենց քաղաքացիությունը փոխանցել երեխային` իրենց քաղաքացիության երկրի (երկրների) օրենսդրության համաձայն.

4) ծնողներից մեկը քաղաքացիություն չունեցող անձ է, իսկ մյուսը` այլ երկրի քաղաքացի, որը, իր քաղաքացիության երկրի օրենսդրության համաձայն, չի կարող իր քաղաքացիությունը փոխանցել երեխային.

5) ծնողներից մեկը քաղաքացիություն չունեցող անձ է, իսկ մյուսի քաղաքացիությունն անհայտ է.

6) ծնողներից մեկի քաղաքացիությունն անհայտ է, իսկ մյուսն այլ երկրի քաղաքացի է, որը, իր քաղաքացիության երկրի օրենսդրության համաձայն, չի կարող իր քաղաքացիությունը փոխանցել երեխային:

2. Սույն հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված դեպքերում երեխան ձեռք է բերում Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն` Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացու անձնագիր ստանալու համար ներկայացված դիմումի հիման վրա:

3. Սույն օրենքի իմաստով երեխան Հայաստանի Հանրապետությունում ծնված է համարվում նաև, եթե ծնվել է Հայաստանի Հանրապետության դրոշի տակ օրինական կարգով գտնվող կամ Հայաստանի Հանրապետության տարբերանշանը կրող Հայաստանի Հանրապետության օդանավակայանում կամ նավահանգստում գրանցված օդային, ծովային կամ գետային նավում:

4. Սույն հոդվածի իմաստով ծնողի քաղաքացիությունը համարվում է անհայտ, եթե մինչև երեխայի քաղաքացիությունը որոշելու համար վերջնական որոշում կայացնելու պահը Հայաստանի Հանրապետության կառավարության լիազոր մարմնի ձեռնարկած անհրաժեշտ և բավարար միջոցների արդյունքում հնարավոր չի եղել որոշել ծնողի քաղաքացիությունը:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանալը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն չունեցող 18 տարին լրացած, գործունակ (բացառությամբ անգործունակ ճանաչված անձի կողմից սույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանալու դեպքի), օտարերկրյա պետությունում բնակվող (գտնվող) կամ Հայաստանի Հանրապետությունում օրինական հիմքով բնակվող (գտնվող) յուրաքանչյուր անձ իրավունք ունի դիմելու Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանալու համար, եթե`

1) օրենքով սահմանված կարգով վերջին երեք տարին մշտապես բնակվել է Հայաստանի Հանրապետությունում.

2) կարող է բացատրվել հայերեն լեզվով և

3) ծանոթ է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությանը:

Առանց սույն հոդվածի առաջին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված պահանջների պահպանման` Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն կարող է ստանալ Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն չունեցող այն անձը`

1) որը մինչև Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանալու դիմումը ներկայացնելու պահը վերջին երկու տարվա ընթացքում օրենքով սահմանված կարգով գրանցված ամուսնության մեջ է գտնվել Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացու հետ և այդ երկու տարվա ընթացքում առնվազն 365 օր օրինական հիմքերի առկայությամբ բնակվել է Հայաստանի Հանրապետությունում կամ ունի Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի երեխա.

2) որի ծնողները կամ նրանցից մեկը նախկինում ունեցել է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն կամ ծնվել է Հայաստանի Հանրապետությունում, և որը 18 տարին լրանալուց հետո` 3 տարվա ընթացքում, դիմել է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանալու համար.

3) 3-րդ կետն ուժը կորցրել է 01.01.2012 թվականից` 08.12.11 ՀՕ-319-Ն օրենք

4) որը 1995 թվականի հունվարի 1-ից հետո, իր դիմումի համաձայն, դուրս է եկել Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունից.

5) որը Հայաստանի Հանրապետությունում ճանաչվել է փախստական կամ հանդիսանում է Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվող` քաղաքացիություն չունեցող անձ:

Առանց սույն հոդվածի 1-ին մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով սահմանված պահանջների պահպանման` Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն կարող է ստանալ Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն չունեցող ազգությամբ հայ անձը կամ անգործունակ անձը, որի խնամակալը Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի է:

Առանց սույն հոդվածի առաջին մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով, ինչպես նաև երկրորդ մասով սահմանված պահանջների պահպանման` Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն կարող է շնորհվել Հայաստանի Հանրապետությանը բացառիկ ծառայություններ մատուցած անձանց:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն հայցող անձը քաղաքացիություն ստանալու դիմումն անձամբ, իսկ անգործունակ ճանաչված անձի դեպքում` խնամակալի միջոցով, պետք է ներկայացնի Հայաստանի Հանրապետության կառավարության լիազոր մարմնին:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանում են քաղաքացիություն շնորհելու մասին Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի հրամանագրով:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանալու դիմումը մերժվում է, եթե տվյալ անձն իր գործունեությամբ վնասում է պետական և հասարակական անվտանգությանը, հասարակական կարգին, հանրության առողջությանը և բարքերին, այլոց իրավունքներին և ազատություններին, պատվին և բարի համբավին: Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանալու դիմումի մերժումը կարող է չհիմնավորվել:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստացող անձը տալիս է հետևյալ երդումը. «Ես` (անուն-ազգանուն), դառնալով Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, երդվում եմ հավատարիմ լինել Հայաստանի Հանրապետությանը, պահպանել Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությունը և օրենքները, պաշտպանել Հայաստանի Հանրապետության անկախությունը և տարածքային ամբողջականությունը: Պարտավորվում եմ հարգել Հայաստանի Հանրապետության պետական լեզուն, ազգային մշակույթը և սովորույթները:»:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստացող անձը ստորագրում է երդման տեքստը:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստացող անձին տրվում է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությունը:

Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը հաստատում է այն պետությունների ցանկը, որոնց քաղաքացիներին Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ձեռք բերելու կապակցությամբ առաջին անգամ Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացու անձնագիրը կարող է տրվել տվյալ օտարերկրյա պետություններում գործող Հայաստանի Հանրապետության դիվանագիտական ներկայացուցչություններում կամ հյուպատոսական հիմնարկներում:

Երկքաղաքացիություն
Երկքաղաքացի է համարվում այն անձը, որն ունի մեկից ավելի պետությունների քաղաքացիություն:

Հայաստանի Հանրապետության երկքաղաքացի է համարվում այն անձը, որը Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունից բացի, ունի նաև այլ պետության (երկրների) քաղաքացիություն:

Հայաստանի Հանրապետության երկքաղաքացին Հայաստանի Հանրապետության համար ճանաչվում է միայն որպես Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի: Սույն նորմը տարածվում է նաև 1995 թվականի հունվարի մեկից հետո, առանց սահմանված կարգի Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունից դուրս գալու, այլ պետության քաղաքացիություն ընդունած կամ ստացած, ինչպես նաև Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունից միակողմանի հրաժարված Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիների վրա:

Հայաստանի Հանրապետության երկքաղաքացին ունի Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացու համար նախատեսված բոլոր իրավունքները և կրում է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացու համար նախատեսված բոլոր պարտականություններն ու պատասխանատվությունը, բացառությամբ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով կամ օրենքով նախատեսված դեպքերի:

Սույն հոդվածի պահանջների խախտումն առաջացնում է օրենքով նախատեսված պատասխանատվություն:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը վերականգնելը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը կորցրած անձի քաղաքացիությունն, իր դիմումի համաձայն, կարող է վերականգնվել, եթե բացակայում են սույն օրենքի 13 հոդվածի յոթերորդ մասով սահմանված հիմքերը, և եթե նրա քաղաքացիությունը չի դադարեցվել սույն օրենքի 23-րդ հոդվածի 2-րդ կետի հիմքով:

Այլ երկրի քաղաքացիություն ձեռք բերելու նպատակով Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը դադարեցրած, սակայն այլ երկրի քաղաքացիություն չստացած անձը, իր դիմումի համաձայն, կարող է վերականգնել Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիությունը:

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության խմբային ձեռքբերումը
Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիության խմբային ձեռքբերումն իրականացվում է ներգաղթի և օրենքով սահմանված այլ դեպքերում` Հանրապետության Նախագահի հրամանագրով:

Նպատակ՝ Հասկանալ մերօրյա իրադարձությունները իրավական տեսանկյունից

Խնդիր՝

Ուսումնասիրել օրենքով նախատեսված կարգերը և դրանց կիրառման սահմանները ու սկզբունքները

Ընթացք՝

• Հավաքի հասկացությունը

1. Յուրաքանչյուր ոք ունի խաղաղ, առանց զենքի հավաքներին ազատորեն մասնակցելու և դրանք կազմակերպելու իրավունք:

2. Բացօթյա տարածքներում կազմակերպվող հավաքներն օրենքով սահմանված դեպքերում անցկացվում են ողջամիտ ժամկետում ներկայացված իրազեկման հիման վրա: Ինքնաբուխ հավաքների իրականացման համար իրազեկում չի պահանջվում:

3. Օրենքով կարող են սահմանվել դատավորների, դատախազների, քննիչների, ինչպես նաև զինված ուժերում, ազգային անվտանգության, ոստիկանության և այլ ռազմականացված մարմիններում ծառայողների հավաքների ազատության իրավունքի իրականացման սահմանափակումներ։

4. Հավաքների ազատության իրականացման և պաշտպանության պայմաններն ու կարգը սահմանվում են օրենքով:

5. Հավաքների ազատությունը կարող է սահմանափակվել միայն օրենքով` պետական անվտանգության, հանցագործությունների կանխման, հասարակական կարգի պաշտպանության, առողջության և բարոյականության կամ այլոց հիմնական իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության նպատակով:

• Ոչ հանրային և շինություններում անցկացվող հավաքների առանձնահատկությունը

 Ոչ հանրային և շինություններում անցկացվող հավաքների վրա տարածվում են սույն օրենքի 1-ին գլխի, ինչպես նաև սույն օրենքի 29-34-րդ հոդվածների դրույթները։

• Համաչափության և այլ հիմնարար սկզբունքները

Հիմնական իրավունքների և ազատությունների սահմանափակման համար ընտրված միջոցները պետք է պիտանի և անհրաժեշտ լինեն Սահմանադրությամբ սահմանված նպատակին հասնելու համար: Սահմանափակման համար ընտրված միջոցները պետք է համարժեք լինեն սահմանափակվող հիմնական իրավունքի և ազատության նշանակությանը:

• Հավաքների ազատության սահմանափակումների հիմքերը, հավաքմերին մասնակցելու իրավունքը

Յուրաքանչյուր ոք ունի խաղաղ, առանց զենքի հավաքներին ազատորեն մասնակցելու և դրանք կազմակերպելու իրավունք:

2. Բացօթյա տարածքներում կազմակերպվող հավաքներն օրենքով սահմանված դեպքերում անցկացվում են ողջամիտ ժամկետում ներկայացված իրազեկման հիման վրա: Ինքնաբուխ հավաքների իրականացման համար իրազեկում չի պահանջվում:

3. Օրենքով կարող են սահմանվել դատավորների, դատախազների, քննիչների, ինչպես նաև զինված ուժերում, ազգային անվտանգության, ոստիկանության և այլ ռազմականացված մարմիններում ծառայողների հավաքների ազատության իրավունքի իրականացման սահմանափակումներ։

4. Հավաքների ազատության իրականացման և պաշտպանության պայմաններն ու կարգը սահմանվում են օրենքով:

5. Հավաքների ազատությունը կարող է սահմանափակվել միայն օրենքով` պետական անվտանգության, հանցագործությունների կանխման, հասարակական կարգի պաշտպանության, առողջության և բարոյականության կամ այլոց հիմնական իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության նպատակով:

• Հավաքի կազմակերպիչը

Հավաքի կազմակերպիչ կարող է լինել հավաքին մասնակցելու իրավունք ունեցող յուրաքանչյուր ոք, ինչպես նաև ցանկացած իրավաբանական անձ։ Հավաքի կազմակերպիչը հավաքի ղեկավարն է։ Եթե հավաքը կազմակերպվում է իրավաբանական անձի կողմից, ապա հավաքի ղեկավարը իրավաբանական անձի ղեկավարն է։ 

• Հավաքներին մասնակցելու և հավաքներ կազմակերպելու սահմանափակումները

Հավաքները կչեզոքանան այն դեպքում երբ խախտվի հավաքի համաչափությունը։

Միապետություն

Միապետը երկրի միակ գերագույն իշխանության մարմին է։ Միապետական կառավարման ձևը բաժանվում է մի քանի տեսակի՝ բացարձակ միապետություն, սահմանադրական միապետություն։

Բացարձակ միապետություն

Այս կառավարման դեպքում ամբողջ իշխանությունը կենտրոանցված է միապետի ձեռքում։

Սահմանադրական միապետություն

Այս կառավարման դեպքում միապետի իշխանությունը հիմնված է սահմանադրության վրա։ Գոյություն ունի սահմանադրություն, որը կարող է սահմանափակել միապետի իշխանությունը։

Դուալիստական միապետություն

Այս դեպքում գոյություն ունի իշխանության տարանջատում։ Միապետը կրում է նոմինալ դեր, և իշխանությունը պատկանում է օրենսդիր իշխանությանը։

Հանրապետություն

Նախագահական հանրապետություն

Այստեղ պետության ղեկավարի և կառավարության լիազորությունները միավորվում են պառլամենտարզմի հետ։

Խորհրդարական հանրապետություն

Իշխանությունը պատկանում է օրենսդիր մարմնին, նախագահը կրում է նոմինալ դեր։ Խորհրդարանը ձևավորում է կառավարություն և իրավունք ունի լուծարել այն։

Կիսանախագահական համակարգ

Կառավարման նման ձև ունեցող պետություններում խորհրդարան և նախագահի իշխանություններ զուգորդում են։ Նախագահական իշխանությունը վերահսկվում է խորհրդական իշխանության, ի դեմս գործադիր իշխանության գործենեության։

-ՀՀ սահմանադրությունից
–Միջազգայնագետ վահրամ Այվազյան. Ներքաղաքական խնդիրների մասին․ իմ առաջարկը
-ՀԱԿ-ի հայտարարությունը
-ՀՀ ԱԺ «Իմ քայլը» խմբակցության հայտարարությունը

Այդ պահին ճիշտ որոշում էր համաձայնվել Ադրբեջանի պայմաններին, որովհետև եթե շարունակվեր պատերազմը դեռ պարզ չի քանի հազարավոր զոհ կունենաինք և շատ հնարավոր էր, որ Արցախը ամբողջությանմբ լիներ Ադրբեջանինը։
-17 քաղաքական ուժեր պահանջում են Նիկոլ Փաշինյանի և կառավարության հրաժարականը. հայտարարություն

Այս 2 տարվա ընթացքում Ազգային Անվտանգությունը երկրի վարչապետի օրոք՝ զբաղվում էր նախկին իշխանությունների և օլիգարխների հանցանքները պարզելով։ Բայց մինչ այդ նա առաջնահերթ պետք է զբաղվեր Հայաստանի և Արցախի անվտանգությունով։ Օրինակ պարզեր թե ինչ տեսակի զենք է Թուրքիան ուղղարկում Ադրբեջանին և ինչպես կարելի է դեմն առնել այդ զենքերին։ Եվ այդ իսկ պատճառով պարտությունը բավական է, որ Նիկոլ Փաշինյանը հրաժարական տա։
-Պահպանողական և Ժողովրդավարական Հայրենիք կուսակցությունների կոչն ու պահանջը
-Կրթահամալիրի հիմնադիր տնօրենի այսօրվա գիրը

Առաջադրանք.
-Փաստաթղթերն ուսումնասիրելուց հետո բլոգներում ներկայացրե՛ք ձեր կարծիքն ու տեսակետը.

Պետության կառավարման ձևը դա պետության ձևի տարր է, որը որոշում է բարձրագույն պետական մարմինների կազմակերպումը, դրանց ձևավորման կարգը, տևողությունը և իրավասությունը, ինչպես նաև այդ մարմինների փոխհարաբերությունների կարգը միմյանց և բնակչության հետ, ինչպես նաև դրանց ձևավորման հարցում հասարակության մասնակցության աստիճանը: Կառավարման ձևը պետության կառուցվածքը բնութագրող ամենահին տարրն է, որը սկսել է ուսումնասիրվել Հին Հունաստանում: Պատմության տարբեր ժամանակահատվածներում կառավարման ձևը այլ նշանակություն ուներ: Այսպիսով, ագրարային հասարակության մեջ կառավարման ձևի նշանակությունը կրճատվել է միայն այն բանի որոշմամբ, թե ինչպես է փոխարինվում պետության ղեկավարի պաշտոնը`ժառանգականությամբ կամ ընտրություններով: Ֆեոդալիզմի ընդարձակմամբ և արդյունաբերական հասարակությանը անցում կատարելով, որը ուղեկցվում էր միապետների իշխանության թուլացմամբ, սկսվել է զարգանալ ժողովրդական ներկայացուցչության ի հայտ գալը և ամրապնդումը, կառավարման ձևերը: Ամենակարևորը ոչ թե ինչպես էր տեղի ունենում իշխանափոխությունը` երկրում ժառանգական կամ ընտրության միջոցով, այլ այն, թե ինչպես են կազմակերպվում հարաբերությունները պետության ղեկավարի, խորհրդարանի, կառավարության միջև, ինչպես են նրանց լիազորությունները փոխադարձ հավասարակշռված կամ ինչպես է կազմակերպվում իշխանությունների տարանջատումը: